Atatürk\'ün Sigarası


Bayram tatilini fırsat bilip Ankara’ya gittik geçen hafta.

Yanımıza bir de ödev aldık giderken.

İlkokul ikinci sınıftaki kızıma öğretmeni, “Madem Ankara’ya gidiyorsun, Anıtkabir’i gez, dönüşte bize anlat” demiş.

Bayram seyran demedik, çoluk çocuk bayramın ikinci günü Anıtkabir’e gittik.

Ankara’da geçen çocukluğumun sakin günlerinden eser yok Anıtkabir’de… Otoparkındaki araçların plakaları, Türkiye’nin dört bir yanından ziyaretçilerin bulunduğunu gösteriyor. Gelenlerin tamamı çocuklu. Belli ki onlar da bizim gibi çocuklarına gezdirmeye çalışıyor Anıtkabir’i.

Önce mozoleyi ziyaret ettik. Fotoğraf çekenler, Fatiha okuyanlar, tavandaki altın varaklarla ilgilenenler… Uzatmayayım, oradan müze bölümüne geçtik. Atatürk’ün nüfus cüzdanından tıraş takımına kadar kişisel eşyalarının bulunduğu bölüm. Kişisel eşyalar arasında sigaralar, ağızlıklar, tabakalar da sergileniyor.

Kızım ilk şaşkınlığı burada yaşadı. “Atatürk  sigara mı içiyordu?” diye sordu hayretle.

“Evet kızım, o zamanlar sigaranın sağlığa zararlı olduğu bilinmiyormuş” diyerek geçiştirdim sorusunu.

Gezmeye devam ettik. Çanakkale ve Sakarya savaşlarının panorama tarzı canlandırıldığı bölümler eklenmiş Anıtkabir’e. Benim çocukluğumda yoktu o bölümler. Duvarlarda resimler ve resimleri tamamlayan canlandırma düzenekleri, ses efektleriyle birlikte oldukça etkileyici. Duvarlardaki resimlerde Atatürk savaşı izliyor. Elinde her daim sigara…

Kızım bir daha sordu.

-Anne herkes savaşırken Atatürk sigara mı içiyormuş?

-Evet ama o zaman sağlığa zararlı olduğu bilinmiyormuş dedim ya…

-Peki bu duvardaki resimleri de o zaman mı yapmışlar?

-Yok bunları yeni yapmışlar.

-Resmi yapanlar bilmiyor mu sağlığa zararlı olduğunu? Niye öyle çizmişler?

-?!!

Bu noktada kaldım. Sonra dikkat ettim, gerçekten Atatürk neredeyse her resminde (fotoğrafında demiyorum, bunlar sonradan yapılmış duvar resimleri) elinde sigara ile poz veriyor.

Türkiye’deki sigara kullanımıyla ilgili veriler tam da bu yazıyı yazmayı düşünürken geldi elime.

Sigaraya 5 yılda yatırılan parayla neler yapılabileceğinin listesini çıkarmış Anadolu Ajansı…

-İzmir-İstanbul arası 11 otoyol

-23 Atatürk Barajı

-Bağlantı yollarıyla birlikte 11 boğaz köprüsü

-Hızlı trenler için Türkiye’yi bir uçtan bir uca 5 kez gidebilecek demiryolu

-94 bin 222 okul…

“Türk gibi sigara içmek” deyimini kullanıyor batılılar hâlâ…

Sigara bağımlılığına karşı yasakların devreye girdiği, pasif içiciliğin önlenmesi için kampanyaların başlatıldığı bir dönemde “Atatürk ve sigara” konusunda da mutlaka bir çalışma yapılmalı.

Tarihi değiştirmek mümkün değil elbette ama toplumun geleceği için “Atatürk’ü sigara ile çizme, sigara içtiği fotoğrafları kullanma” alışkanlığına son vermek şart.

Yaşasaydı Atatürk de sigarayla poz vermezdi, buna tüm kalbimle inanıyorum.